TÜRKISTAN VE HOCA AHMET YESEVI TÜRBESI'NI ZIYARET EDEN TURISTLERIN KÜLTÜREL ETKILEŞIMI (Deve Figürü, Saz-Sırnay, Nar Motifi, Kamşı, Kurt Tırnağı)
Keywords:
Turkistan, Cultural symbols, Souvenirs, İdentity transfer, Tourist interactionAbstract
This study examines the interaction between tourists and cultural symbols in the Turkistan region from a multilayered perspective within the context of souvenir items. Symbols such as the Camel Figure, Saz-Sırnay, Pomegranate Motif, Whip (Kamşı), and Wolf Claw, which represent the rich cultural heritage of Turkistan, are approached not only as products of traditional craftsmanship but also as symbolic values reflecting the region’s historical memory. The research evaluates the origins of these symbols, their semantic fields within cultural memory, their place in social practices, and their contribution to identity formation in the modern era. Qualitative data obtained through observation and semi-structured interviews reveal that tourists value not only the aesthetic aspects of souvenirs but also the cultural narratives embedded within these symbols. According to participant statements, these symbols are perceived as cultural mediators that allow visitors to feel the spirit of the region and give deeper meaning to their travel experience. For the local community, these symbols serve as carriers of identity that contribute to the preservation of traditional values and their transmission across generations. The findings of the study demonstrate that souvenirs function as tools of cultural communication beyond their economic value, and that Turkistan’s cultural symbols establish a meaningful bridge between the region and its visitors. In this regard, the study contributes to the reevaluation of the role of cultural symbols in tourism and highlights the significance of souvenir practices for the sustainability of cultural identity in the contemporary period.
References
1. Acar, S. (2020). Türk kültüründe semboller ve anlam dünyası. Ankara: Kültür Yayınları.
2. Assmann, J. (2001). Kültürel bellek: Eski yüksek kültürlerde yazı, hatırlama ve politik kimlik (Çev. A. Tekin). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
3. Aydın, M. (2018). Geleneksel Türk çalgılarının çocuk gelişimindeki pedagojik rolü. İstanbul: Müzik ve Eğitim Yayınları.
4. Bourdieu, P. (1986). Distinction: A social critique of the judgement of taste (R. Nice, Trans.). Cambridge, MA: Harvard University Press.
5. Çoruhlu, Y. (2017). Türk mitolojisinin ana hatları. İstanbul: Kabalcı Yayınları.
6. Demir, B. (2020). Türk kültüründe müzik ve sembolizm: Hediyelik eşya perspektifi. Ankara: Kültür Araştırmaları Yayınları.
7. Erdal, M. (2004). Türk kültüründe at ve binicilik geleneği. Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları.
8. Geertz, C. (1973). The interpretation of cultures: Selected essays. New York, NY: Basic Books.
9. Gökalp, Z. (2015). Türk medeniyeti tarihi. İstanbul: Ötüken Neşriyat.
10. Güner, N. (2018). Türkistan’da halk inançları ve sembolik motifler. İstanbul: Geleneksel Sanatlar Yayınları.
11. Karahan, S. (2021). Türkistan’da halk müziği ve kültürel kimlik. Türk Kültürü Araştırmaları Dergisi, 12(2), 110–118.
12. Kaya, M. (2017). Mitoloji ve dinî anlatılarda semboller. Konya: Bilimsel Araştırmalar Yayınları.
13. Khazbulatov, A., & Shaigozova, Z. (2020). Zoomorphic code of Kazakhstan culture: Camel symbols (cultural and art history understanding). Pedagogy and Psychology.
14. Kafesoğlu, İ. (2016). Türk millî kültürü. İstanbul: Ötüken Neşriyat.
15. Liu & Jiang (2020) aktaran. (2025). Camels and caravan trade symbolism along the Silk Road. Semiotica, 263, 241–277.
16. Mauss, M. (2002). Toplumsal eylem ve armağan (Çev. N. Aytekin). İstanbul: Say Yayınları.
17. Ögel, B. (1989). Türk kültür tarihine giriş. (Cilt 2.). Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları.
18. Ögel, B. (2014). Türk kültür tarihine giriş (Cilt 1). Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları.
19. Öztürk, E. (2019). Saz ve sırnay: Türk halk müziğinin yaşayan sembolleri. İstanbul: Sanat ve Kültür Yayınları.
20. Timothy, D. J., & Boyd, S. W. (2003). Heritage tourism. Harlow: Pearson Education.
21. Talgatqyzy, G., Amirbekova, A., Fazylzhanova, A., Gabitkhanuly, K., & Issayeva, G. (2024). Exploring the semantic significance of “camel” and its cultural representation in the Kazakh ethnic worldview as reflected in the national corpus. Forum for Linguistic Studies, 6(4), 268–276.
22. Yıldırım, E. (2019). Türk halk inanışlarında bereket sembolleri. Halk Kültürü Araştırmaları Dergisi, 8(1), 102–118.
23. Yılmaz, H. (2017). Sırnay ve çocuk gelişimi: Etnografik bir yaklaşım. Anadolu Üniversitesi Eğitim Fakültesi Yayınları, 23, 25–35.
